स्लीप एपनिया असलेल्या रुग्णांना हायपरबेरिक ऑक्सिजन थेरपी नवीन आशा देऊ शकते का?

आधुनिक राहणीमानातील बदल आणि जीवनशैलीमुळे, स्लीप एप्नियाच्या आव्हानांचा सामना करणाऱ्यांची संख्या वाढत आहे. जेव्हा श्वसनमार्ग अंशतः किंवा पूर्णपणे अडथळा येतो तेव्हा स्लीप एप्निया होतो, ज्यामुळे रात्रीच्या वेळी श्वास थांबतो. यामुळे रक्तातील ऑक्सिजनची पातळी कमी होते, हृदयावर अतिरिक्त ताण येतो आणि संबंधित आरोग्य समस्यांची मालिका निर्माण होते. सध्या, स्लीप एप्नियासाठी मानक उपचार - जसे की CPAP (कंटिन्युअस पॉझिटिव्ह एअरवे प्रेशर) - मोठ्या प्रमाणावर वापरले जात आहे, परंतु सर्व रुग्ण ते सहन करू शकत नाहीत. हे लक्षात घेता, काही शास्त्रज्ञ आणि वैद्यकीय तज्ञांनी शोध सुरू केला आहे कीहायपरबेरिक ऑक्सिजन कक्षस्लीप एपनियाने ग्रस्त असलेल्या व्यक्तींना नवीन आशा देऊ शकते.

हायपरबेरिक ऑक्सिजन थेरपी म्हणजे काय?

हायपरबेरिक ऑक्सिजन थेरपी ही एक उपचार पद्धत आहे ज्यामध्ये रुग्ण सामान्य वातावरणाच्या दाबापेक्षा जास्त दाब असलेल्या वातावरणात शुद्ध ऑक्सिजन श्वास घेतो, ज्यामुळे रक्तात विरघळलेल्या ऑक्सिजनचे प्रमाण वाढते. ही थेरपी सामान्यत: एका खास डिझाइन केलेल्या आत केली जाते.हायपरबेरिक चेंबर, जिथे वाढलेला दाब ऑक्सिजन शरीरात अधिक कार्यक्षमतेने प्रवेश करण्यास अनुमती देतो, ज्यामुळे पेशी दुरुस्ती, ऊतींचे पुनरुत्पादन आणि वाढलेली रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते. स्कूबा डायव्हर्समध्ये डीकंप्रेशन आजारावर उपचार करण्यासाठी १८६० च्या दशकात प्रथम सादर करण्यात आलेली हायपरबेरिक ऑक्सिजन थेरपी १६० वर्षांहून अधिक काळ विकसित झाली आहे. आज, कार्बन मोनोऑक्साइड विषबाधा, पोस्ट-ट्रॉमॅटिक जखमा बरे होणे आणि न्यूरोलॉजिकल दुखापती यासारख्या विविध परिस्थितींसाठी सहायक थेरपी म्हणून याचा मोठ्या प्रमाणावर वापर केला जातो.

हायपरबेरिक ऑक्सिजन थेरपी आणि स्लीप एपनिया असलेल्या रुग्णांमध्ये काय संबंध आहे?

स्लीप एपनियाची मुख्य लक्षणे म्हणजे रात्री वारंवार श्वास थांबणे, वारंवार जागे होणे आणि दिवसा झोप येणे. पारंपारिक उपचार यांत्रिक उपकरणांवर अवलंबून असतात जसे कीसीपीएपीरुग्णांना झोपेदरम्यान पुरेसा वायुप्रवाह मिळेल याची खात्री करण्यासाठी. तथापि, काही रुग्णांना अस्वस्थता किंवा या उपकरणांवर जास्त अवलंबून राहण्याचा अनुभव येतो, ज्यामुळे उपचारांचे परिणाम कमी होतात. याउलट, हायपरबेरिक ऑक्सिजन थेरपी (HBOT), एक सहायक उपचार म्हणून, संशोधकांनी अनेक यंत्रणांद्वारे स्लीप एपनियाची लक्षणे सुधारण्यासाठी सुचवले आहे.

प्रथम, श्वसनक्रिया बंद पडण्याच्या काळात, रुग्णांच्या रक्तातील ऑक्सिजनची पातळी अनेकदा लक्षणीयरीत्या कमी होते. ऑक्सिजन वितरण वाढवून,हायपरबेरिक ऑक्सिजन थेरपीरक्तातील ऑक्सिजन संपृक्तता लक्षणीयरीत्या वाढवू शकते, निरोगी ऑक्सिजन पातळी राखण्यास मदत करते, हृदय आणि मेंदूवरील भार कमी करते आणि एकूण आरोग्य सुधारते.

दुसरे म्हणजे, वाढलेले ऑक्सिजनचे प्रमाणएचबीओटीचेंबरअँजिओजेनेसिसला चालना देऊ शकते आणि ऑक्सिजनची उपलब्धता वाढवू शकते. दीर्घकाळापर्यंत स्लीप एपनियामुळे रक्तवहिन्यासंबंधी नुकसान होऊ शकते आणि रक्ताभिसरण कार्य कमकुवत होऊ शकते.एचबीओटीचेंबर्ससूक्ष्म रक्तवहिन्यासंबंधी वाढीस चालना देण्यास आणि स्थानिक रक्त प्रवाह सुधारण्यास मदत करते, ज्यामुळे वायुमार्गाच्या अडथळ्याशी संबंधित काही नकारात्मक परिणाम कमी होतात. दीर्घकालीन सहाय्यक थेरपी म्हणून, सतत वापरस्लीप एपनियासाठी हायपरबेरिक ऑक्सिजन थेरपीझोपेच्या वेळी काही रुग्णांमध्ये श्वसनक्रिया बंद पडण्याचे प्रमाण कमी करण्यास मदत होऊ शकते.